Alpha 1 News

Tαξίδι στο Διάστημα και στον χρόνο στην Πεντέλη...

 Δεν είναι μόνο ένα ταξίδι στο Διάστημα αυτό που μπορεί να απολαύσει κανείς στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών. Είναι και ένα ταξίδι στον χρόνο. Το όχημα και για τα δυο ταξίδια είναι το Newall, το άλλοτε μεγαλύτερο τηλεσκόπιο στον κόσμο που φέτος συμπληρώνει 150 χρόνια ζωής.                                                                                                                                                                                                                                   Το τηλεσκόπιο Newall γνώρισε στο Κέμπριτζ την επιστημονική δόξα που του άξιζε συμβάλλοντας μεταξύ άλλων στην παρατήρηση των ακτινικών ταχυτήτων των αστέρων. Κι έπειτα από πέντε και πλέον δεκαετίες λειτουργίας, το Newall θα μεταναστεύσει στην Ελλάδα. «To 1950 το αστεροσκοπείο του Cambridge εστίασε την έρευνά του στην Ηλιακή φυσική. Δεν διέθετε τους πόρους για την μετεστέγαση του και αποφάσισε να το δωρίσει σε όποιο άλλο Πανεπιστήμιο ή Αστεροσκοπείο το ήθελε» αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο αστρονόμος του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών Δρ Βαγγέλης Κολοκοτρώνης.                                                                                                                                                                                                                                      «Τον Αύγουστο του 1955 με την ευκαιρία της οργάνωσης της Διεθνούς Αστρονομικής Ένωσης στο Δουβλίνο της Ιρλανδίας, Έλληνες και Άγγλοι αστρονόμοι συναντήθηκαν και αποφασίστηκε να δωρηθεί το τηλεσκόπιο στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών. Η αποσυναρμολόγηση και η μεταφορά του οργάνου στην Ελλάδα έγινε χάρη στην προσφορά Ελλήνων εφοπλιστών. Το τηλεσκόπιο τοποθετήθηκε στην Πεντέλη το 1959 και ξεκίνησε να λειτουργεί το 1960. Ήταν δε το μεγαλύτερο τηλεσκόπιο της Ελλάδας μέχρι το 1975».

Στην Πεντέλη θα ξεκινήσει ένας νέος κύκλος ζωής για το τηλεσκόπιο Newall. Το ελληνικό κράτος χρηματοδοτεί την κατασκευή του θόλου, η διάμετρος του οποίου είναι 14 μέτρα και το τηλεσκόπιο θα στραφεί προς τον ουρανό, τον ελληνικό αυτή τη φορά, το 1959, ενώ εξοπλίζεται με φωτογραφική κάμερα, φασματογράφο, πολωσίμετρο και φωτόμετρο. Για πολλά από τα επόμενα χρόνια θα αποτελέσει την είσοδο των Ελλήνων αστρονόμων στον κόσμο της σύγχρονης παρατηρησιακής αστροφυσικής μέχρι που θα τεθεί εκτός λειτουργίας εξαιτίας των προβλημάτων που αντιμετώπιζαν ο μηχανισμός του, ο θόλος που το περιβάλλει αλλά και το κτίριο του Κέντρου Επισκεπτών.

Από το 2013 άνοιξε ένας νέος κύκλος ζωής για το υπεραιωνόβιο τηλεσκόπιο με την επισκευή του μηχανισμού του. Γιορτάζει τα 150 του χρόνια «υγιές» και στη διάθεση των επισκεπτών του αστεροσκοπείου για να κάνουν το δικό τους ταξίδι στον ουρανό. Πόσο μακριά όμως μπορεί να δει κανείς με το Newall; «Εκατομμύρια έτη φωτός. Αυτό όμως έχει σχέση και με την φωτορύπανση της πόλης των Αθηνών η οποία τυφλώνει και τα τηλεσκόπια και τα ανθρώπινα μάτια» απαντά στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Κολοκοτρώνης. «Μπορεί κανείς να δει πεντακάθαρα τους μεγάλους πλανήτες του ηλιακού μας συστήματος (Κρόνο και Δία), την Σελήνη και τα λαμπρά αστέρια του Αττικού ουρανού. Εάν οι καιρικές συνθήκες είναι ευνοϊκές, τότε μπορούν να παρατηρηθούν νεφελώματα και ομάδες αστεριών στην άκρη του Γαλαξία μας, 25000 έτη φωτός μακριά» συμπληρώνει.

Ο Βαγγέλης Κολοκοτρώνης σημειώνει πως το Newall παραμένει ένα πολύ μεγάλο τηλεσκόπιο για την εκπαίδευση και εκλαΐκευση της επιστήμης της αστρονομίας. Όσο για τις αντοχές του, αυτές είναι αδιαμφισβήτητες. «Κάλλιστα θα μπορούσε να αντέξει άλλα 150 χρόνια αρκεί να συνεχίζεται ανελλιπώς η συντήρηση του θόλου -και των μηχανικών τμημάτων του- ο οποίος το φιλοξενεί» αναφέρει. Το ταξίδι, με άλλα λόγια, συνεχίζεται...

 

# Επετειακό τριήμερο στο Αστεροσκοπείο Πεντέλης που ολοκληρώνεται αύριο Κυριακή

# Οι εκδηλώσεις περιλαμβάνουν παρατήρηση ουράνιων αντικειμένων με το Ιστορικό Τηλεσκόπιο Newall και προβολή της ψηφιακής ταινίας θόλου «Ένα Αθάνατο Τηλεσκόπιο: Η Ιστορία του Τηλεσκοπίου Newall» στο μοναδικό στο είδος του Ψηφιακό Πλανητάριο - Planetarium OTG.   Tαξίδι στο Διάστημα και στον χρόνο στην Πεντέλη